Wanneer je gevoel je in de steek lijkt te laten

In veel relaties waarin overspel heeft plaatsgevonden, zijn er vooraf signalen geweest.

Een gevoel dat iets niet klopte.
Onrust.
Twijfel.

Maar die signalen zijn vaak langdurig ontkend.
Weggepraat.
Of actief tegengesproken. In veel gevallen wisten partners exact te benoemen wanneer en met wie ze zijn bedrogen. Soms gedurende een langere periode. En werden de vragen die gesteld zijn met de volgende zinnen beantwoord. 

“Je ziet het verkeerd.”
“Je bent te gevoelig.”
“Je vertrouwt me niet.”

Na verloop van tijd leert iemand zichzelf iets af: luisteren naar zijn eigen intuïtie. En dat is kwalijk. Want je intuitie is een belangrijke graadmeter. Je onderbuik gevoel zit er zelden naast. Die herkent veranderingen in gedrag, hoe klein ook, feilloos. 

Je zat er intuïtief niet naast, er werd van je  gevraagd om haar niet serieus te nemen.

Wantrouwen vs. alertheid: wat gebeurt er in je lichaam

Na bedrog wordt wantrouwen vaak gezien als iets wat moet verdwijnen. Het is ook een heel erg ellendig gevoel en een partner krijgt het gevoel dat hij of zij zich constant moet verdedigen of verantwoorden. 

Wantrouwen is niet iets wat je moet overwinnen.
Afleren.
of loslaten.

Maar wat ik in mijn praktijk zie, is iets anders.

Mensen zijn na overspel zelden wantrouwend.

Ze zijn alert.

Het lichaam heeft geleerd dat iets wat vanzelfsprekend veilig leek,
dat niet bleek te zijn.

Die alertheid uit zich in:

• scherp zijn op details

• controleren

• terugkomen op gesprekken

• moeite met ontspanning

Niet omdat iemand wil blijven hangen,
maar omdat het stresssysteem gevaar heeft geregistreerd.

Twee lagen van vertrouwen (in jezelf en in de relatie)

In herstel na overspel lopen vaak twee processen door elkaar.

A. Veiligheid in de relatie

Dit gaat over gedrag.
Voorspelbaarheid.
Eerlijkheid.
Grenzen die worden gerespecteerd.

Zonder relationele veiligheid blijft het stresssysteem actief.
En zonder veiligheid is vertrouwen onmogelijk.

B. Vertrouwen in jezelf

Dit gaat over iets anders.

Weer leren luisteren naar je eigen signalen.
Je gevoelens serieus nemen.
Niet langer jezelf wegredeneren om de rust te bewaren.

Je kunt A niet vervangen door B.
En B niet afdwingen door harder aan A te werken.

Eerst moet het lichaam een nieuwe vorm van veiligheid leren herkennen — en pas daarna kan het hoofd weer luisteren naar wat het lichaam altijd heeft geprobeerd te zeggen.

Beide vragen om tijd — en om onderscheid. We besteden in de therapie uitgebreid aandacht om op beiden vlakken de rust en het vertrouwen terug te krijgen. 

Onzekerheid na overspel is geen falen

Wat vaak over het hoofd wordt gezien, is dat onzekerheid na overspel
geen nieuwe karaktertrek is, maar een logische reactie.

Je systeem probeert te begrijpen:
Kan ik mezelf hier nog vertrouwen?
Mag ik weer afgaan op wat ik voel?

Zolang die vragen geen ruimte krijgen,
blijft de onrust zich herhalen.

Niet omdat je vastzit,
maar omdat er nog iets gehoord wil worden.

Hoe je vertrouwen in jezelf kunt herstellen

Herstel van vertrouwen na bedrog begint zelden met loslaten.

Het begint met serieus nemen wat er is gebeurd — ook in jezelf. Erkennen dat het normaal is wat je voelt. En aan de juiste dingen werken. Veiligheid terugbrengen en zelfvertrouwen herstellen. 

Wat zou er veranderen
als je onzekerheid niet ziet als een probleem,
maar als een signaal dat je intuïtie bescherming nodig heeft? Het is overbelast geraakt omdat het je heeft gewaarschuwd, keer op keer, maar niet serieus is genomen. 

Het is niet de bedoeling om nog scherper te worden.
Maar om weer veilig te worden.