Mijn partner luistert niet naar mij: waarom gesprekken steeds misgaan
“Mijn partner luistert niet naar mij.”
Het is een zin die ik regelmatig hoor van mensen die bij mij komen met relatieproblemen.
Vaak hebben ze al van alles geprobeerd. Rustig uitleggen wat ze dwarszit. Nog een voorbeeld geven. Het gesprek op een ander moment opnieuw beginnen. Duidelijker zijn.
En uiteindelijk misschien ook boos worden, hun stem verheffen of huilen.
Niet omdat ze graag ruzie willen maken, maar omdat ze het gevoel hebben dat wat ze proberen te vertellen simpelweg niet aankomt.
Als je partner niet lijkt te luisteren
Samantha zat met rooddoorlopen ogen tegenover Rutger.
“Ik weet gewoon niet meer hoe ik tot hem door moet dringen.”
Ze had geprobeerd rustig met hem te praten. Toen dat weinig leek uit te halen, was ze meer gaan uitleggen. Daarna verhief ze haar stem en uiteindelijk stond ze tegen hem te schreeuwen.
“Ik denk dat de buren me gehoord hebben.”
Daarna kwamen de tranen.
“We begrijpen elkaar totaal niet. Het lijkt wel alsof we van een andere planeet komen.”
Rutger ervoer diezelfde gesprekken heel anders. Hoe meer Samantha vertelde, hoe meer hij het gevoel kreeg dat hij zich moest verdedigen.
Dus trok hij zich terug.
En precies daar ontstond het patroon waar ze samen steeds opnieuw in terechtkwamen.
Zij ging harder praten om gehoord te worden. Hij trok zich verder terug omdat hij zich aangevallen voelde.
Met als resultaat dat Samantha zich nóg minder gehoord voelde.
Waarom niet gehoord worden zoveel met je doet
Je niet gehoord of begrepen voelen door je partner raakt aan iets wezenlijks binnen een relatie.
Je wilt niet alleen dat je partner hoort welke woorden je uitspreekt. Je wilt ervaren dat de ander begrijpt wat iets met jou doet.
Dat verschil is belangrijk.
Je partner kan feitelijk precies gehoord hebben wat je hebt gezegd en toch kan jij na het gesprek achterblijven met het gevoel:
Je begrijpt helemaal niet wat ik bedoel.
En wanneer dat vaker gebeurt, ontstaat gemakkelijk frustratie.
Je probeert het nog een keer uit te leggen. Je haalt eerdere situaties erbij. Je geeft meer voorbeelden. Misschien ga je jezelf verdedigen of probeer je te bewijzen dat jouw kijk op de situatie klopt.
Alleen wordt de kans dat je partner werkelijk naar je luistert daarmee vaak steeds kleiner.
Marieke Proper, ik zal mij even voorstellen.
In mijn werk als relatietherapeut begeleid ik al jarenlang mannen, vrouwen en stellen die vastlopen in hun relatie. Na duizenden uren aan gesprekken weet ik hoe snel partners terecht kunnen komen in patronen waarin ze allebei proberen de ander te bereiken, maar zich uiteindelijk juist steeds minder gehoord en begrepen voelen. Dat is ook wat er tussen Samantha en Rutger gebeurde.
Hoe harder je probeert uit te leggen, hoe moeilijker het gesprek wordt
Dat is een van de frustrerende kanten van communicatieproblemen binnen een relatie.
Je doet méér van iets omdat het niet werkt.
Samantha deed dat ook.
Ze vertelde mij:
“Hij is veel weg. Hij doet maar. Ik weet niet wat hij allemaal uitspookt en hij vertelt me nooit wat. Ondertussen laat hij mij thuis alles alleen opknappen. Als ik daar iets van zeg, haalt hij zijn schouders op. En als ik vervolgens vertel hoe vaak hij deze week weg is geweest, lijkt zelfs dát niet binnen te komen.”
Als je goed naar haar woorden kijkt, gebeurt er van alles tegelijk.
Ze vertelt wat Rutger doet. Wat hij niet doet. Hoe vaak hij weg is. Wat hij volgens haar zou moeten begrijpen.
Maar één belangrijke vraag blijft nog liggen:
Wat wil Samantha eigenlijk van Rutger?
Daar zijn we samen naar gaan kijken.
En juist toen werd het rustiger.
Wat heb je eigenlijk nodig van je partner?
Wanneer je midden in een conflict zit, ligt je aandacht gemakkelijk volledig bij het gedrag van de ander. Je focust op gedachten als ‘mijn partner luistert niet naar mij’ en denkt;
Jij bent altijd weg.
Jij vraagt nooit hoe het met mij gaat.
Jij zit voortdurend op je telefoon.
Jij luistert gewoon niet.
Het probleem is dat je partner vooral hoort wat hij of zij verkeerd doet.
Terwijl daar vaak een heel andere boodschap onder zit.
Misschien wil je zeggen:
Ik mis je.
Ik voel me alleen verantwoordelijk voor ons gezin.
Ik zou graag willen dat je uit jezelf tijd met mij wilt doorbrengen.
Ik wil voelen dat wat voor mij belangrijk is, ook voor jou belangrijk is.
Dat is een ander gesprek.
Niet per se een makkelijk gesprek. Maar wel een gesprek waarin veel duidelijker wordt waar het werkelijk over gaat.
Mijn man luistert niet naar mij — of praten we langs elkaar heen?
Wanneer je denkt: mijn man luistert nooit naar mij of mijn vrouw begrijpt mij niet, is het verleidelijk om het probleem volledig bij de ander neer te leggen.
Soms luistert een partner inderdaad slecht. Iemand kan gesprekken ontwijken, gevoelens wegwuiven of weinig interesse tonen in wat er in de ander omgaat.
Maar heel vaak zie ik iets anders.
Beide partners proberen duidelijk te maken wat voor hen belangrijk is, alleen doen ze dat op een manier waardoor de ander steeds verder in de verdediging raakt.
De één zoekt contact door méér te praten.
De ander probeert de spanning te verminderen door juist minder te zeggen of afstand te nemen.
Voor je het weet, wordt het patroon het probleem.
Wat kun je doen als je partner niet naar je luistert?
Probeer vóór het volgende gesprek eens niet te beginnen met alles wat je partner verkeerd doet.
Sta eerst zelf stil bij drie vragen:
Wat voel ik?
Waar gaat dit voor mij werkelijk over?
Wat zou ik concreet van mijn partner willen?
Dat klinkt eenvoudig, maar het verschil kan groot zijn.
“Je bent deze hele week alweer drie avonden weggeweest en ik sta er zoals gewoonlijk alleen voor” roept waarschijnlijk een andere reactie op dan:
“Ik merk dat ik je mis en dat ik behoefte heb aan meer tijd samen. Ik zou graag met je willen kijken hoe we dat kunnen organiseren.”
Je maakt jezelf daarmee niet kleiner en je hoeft ook niet alles voorzichtig te formuleren om ruzie te voorkomen.
Je wordt juist duidelijker.
Luisteren werkt twee kanten op
Er is nog iets wat gemakkelijk wordt vergeten wanneer je je al langere tijd niet gehoord voelt.
Luisteren is wederkerig.
Als jij wilt dat je partner probeert te begrijpen wat er in jou gebeurt, vraagt een goed gesprek ook dat jij nieuwsgierig kunt blijven naar wat er in je partner gebeurt.
Zelfs wanneer je het niet met elkaar eens bent.
Je hoeft elkaars ervaring niet hetzelfde te beleven om haar serieus te kunnen nemen.
Juist daar ontstaat vaak weer ruimte voor verbinding.
Niet doordat één van jullie eindelijk gelijk krijgt, maar doordat jullie elkaar weer iets beter kunnen verstaan.
Wanneer communicatieproblemen jullie relatie gaan beheersen
Een moeizaam gesprek betekent natuurlijk niet meteen dat je relatie slecht is.
Maar wanneer vrijwel ieder belangrijk onderwerp eindigt in verwijten, verdedigen, zwijgen of ruzie, is het wel verstandig om naar het patroon te kijken.
Zeker wanneer je merkt dat je steeds minder vertelt omdat praten “toch geen zin heeft”.
Afstand binnen een relatie ontstaat zelden van de ene op de andere dag. Vaak zijn het juist dit soort terugkerende momenten waarop partners elkaar steeds een klein beetje kwijtraken.
En daar kun je iets aan doen.
Liefde, Vrede en Geluk – de 7 gouden geheimen
Wil je beter begrijpen wat een relatie nodig heeft om liefdevol en sterk te blijven?
In mijn e-book Liefde, Vrede en Geluk – de 7 gouden geheimen neem ik je mee in zeven belangrijke pijlers voor een fijne en duurzame relatie.
Geen perfecte relatie waarin nooit iets misgaat, maar een relatie waarin je elkaar blijft vinden wanneer het leven, verschillen en emoties ertussen komen.
→ Bekijk het e-book Liefde, Vrede en Geluk – de 7 gouden geheimen
Marieke Proper
Relatietherapeut, auteur en podcaster
